-
16 Kasım 2026
COP31 İklim Diplomasisi Baş Yetkilisi ve İklim Değişikliği Başkanı Prof. Dr. Halil Hasar, Antalya’da düzenlenen COP31’de AFAD ve UNDRR ortaklığında gerçekleştirilen “Kapsamlı Risk Yönetiminin Uygulamaya Geçirilmesi: İklime Dirençli Kalkınma için Uygulama Kapasitesinin Güçlendirilmesi” başlıklı Üst Düzey Politika Diyaloğu programının açış konuşmasını yaptı. Başkan Hasar’ın, açış konuşmasında öne çıkan başlıklar şöyle:
Emisyon Azaltımının Yanı Sıra Risk Azaltımı ve “Uygulama COP’u” Vizyonu
“Yalnızca emisyon azaltımını değil risk azaltımını da konuşuyoruz, çünkü azaltım kavramını genellikle emisyon için kullanıyoruz. Bugün risklerin azaltılmasını ele alırken özellikle iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinden kaynaklanan riskleri de ele alacağız. Bu çerçevede bir başka noktaya da değinmek istiyorum. Bildiğiniz gibi, afetler konusunda çok büyük bir deneyime sahibiz. AFAD Başkanımızın da belirttiği gibi, büyük depremler yaşadık. Aynı gün iki büyük depremle sarsıldık. Ne yazık ki pek çok farklı afet türüyle karşı karşıya kalıyoruz. Bu konferansı bir ‘Uygulama COP’u’ olarak tanımlıyoruz. Ancak bununla da sınırlı kalmıyoruz. COP31’e hem gelecek için bir COP hem de COP’un geleceği olarak bakıyoruz. Bu COP’ta özel olarak ele aldığımız bazı konular var. COP boyunca müzakere salonlarında belirli konuları ve metinleri tartışmaya, müzakere etmeye odaklanıyoruz. Ancak bir başka nokta daha var: Dünya, uygulama bekliyor.”
Mevcut Politika Çerçevelerinin Hayata Geçirilmesi ve Yerel Çözümlerle Köprü Kurulması
“COP31 Başkanlığı adına bugün AFAD ve UNDRR ortaklığında düzenlenen bu yüksek düzeyli diyaloğa değinmek istiyorum. Farklı bölgelerden aramıza katılarak afetler ve iklim değişikliği konusundaki deneyimlerini paylaşan tüm katılımcılara teşekkür ediyorum. Bugün dünyanın karşı karşıya olduğu asıl güçlük, politika çerçevelerinin eksikliği değil, bunların uygulanması. Yani mevcut çerçevelerin hayata geçirilmesi. Bugün hem bunu hem de ulusal politikalarla yerel çözümler arasında nasıl köprü kurulacağını birlikte ele alma fırsatı bulacağız. Çünkü uygulama, tek yönlü iletişimle değil, birbirimizden öğrenerek güçlenir.”
Bağlantılı Risklerin Yönetimi ve Kurumlar Arası Uyum
“Daha önce de belirttiğim gibi, ülkemizde ne yazık ki afetlerin yol açtığı sorunlarla baş etme konusunda önemli bir deneyimimiz var. Paris Anlaşması, Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları, birlikte kapsamlı bir uluslararası politika çerçevesi oluşturuyor. Ancak ulusal düzeyde bu üç çerçevenin her biri çoğu zaman ayrı bir kurum, ayrı bir plan ve ayrı bir raporlama takvimi doğuruyor. Bir belediye başkanı, vali ya da yerel yönetim için bu, aynı masaya gelen üç ayrı raporlama talebi anlamına geliyor. İl düzeyinde ise üç ayrı plan ve üç ayrı veri talebiyle karşı karşıya kalınıyor. Oysa riskler bu ayrımları tanımıyor. Aynı sel, bir kurumda afet, diğerinde iklim değişikliğinin bir etkisi, bir başkasında ise kalkınma açısından bir kayıp olarak kayda geçiyor. Kısacası, riskler birbiriyle bağlantılı. Bunları göz ardı edemeyiz. Bütün unsurları bir arada değerlendirmek zorundayız. Riskler birbiriyle bağlantılı. Ancak bu riskleri yöneten kurumlar çoğu zaman birbirinden kopuk çalışıyor. COP31’i bir ‘Uygulama COP’u’ olarak tanımlarken kastettiğimiz de bu: Kâğıt üzerindeki uyumu, kurumların günlük işleyişine taşımak.”
Yönetişim Çerçevesi Olarak Kapsamlı Risk Yönetimi ve Türkiye’nin Koordinasyon Deneyimi
“Bu etkinlikte kapsamlı risk yönetimini yalnızca teknik bir yöntem olarak değil, bir yönetişim ve uygulama çerçevesi olarak ele alıyoruz. Yani mesele yalnızca riski nasıl hesaplayacağımız değil. Bu riski kimin, hangi yetkiyle, hangi kaynaklarla ve hangi karar masasında yöneteceği de önemli. Türkiye bu konuda tüm dünya için çok iyi bir örnek. Depremlerin ardından bütün kurumları aynı masa etrafında buluşturma konusunda önemli bir deneyim kazandık. Önce her kurumla aynı masa etrafında görüşmeli, ardından uzlaşmaya varmalıyız. Uzlaşmayı sağlamalı, ardından sahada harekete geçmeliyiz. Dolayısıyla Türkiye bu konuda çok iyi bir örnek. Gerçekten çok iyi bir örnek. Koordinasyon olmadan politikalar arasında tutarlılık sağlanamaz. Bu tutarlılık sağlanmadan riskleri gözeten kararlar alınamaz. Karar alınamadığında ise mevcut kapasite kullanılamaz.”
Kurumsal Dönüşüm, İklim Kanunu ve Yerel İklim Değişikliği Eylem Planları
“Bu etkinlik, COP30’da kazanılan ivmeyi COP31’de uygulamaya dönüştürmeyi amaçlıyor. COP31’e ev sahipliği yapan Türkiye olarak bu sürekliliğe büyük önem veriyoruz. Daha önce de belirttiğim gibi, 2023 depremleri de dâhil olmak üzere pek çok farklı afet yaşadık. Bu deneyimlerden çıkardığımız ders şu: Kurumsal yapılar, risklerin niteliğine uyum sağlamalı. Sendai Çerçevesi’nin ulusal odak noktası olan AFAD, iklimle bağlantılı afet risklerini azaltmaya odaklanan bir daire kurarak bu dersi somut bir adıma dönüştürdü. Ayrıca artık bir İklim Kanunu’muz olduğunu da vurgulamak istiyorum. Bu yıl İklim Kanunu’nu kabul ettik. Kanun, iklim değişikliğine uyum ile afet yönetimini aynı çatı altında ele alıyor. Yerel düzeyde her il, valinin koordinasyonunda bütünleşik bir yerel iklim değişikliği eylem planı hazırlayacak. Bu planların il düzeyindeki afet risk azaltma çalışmalarıyla nasıl bütünleştirileceği, önümüzdeki dönemde uygulama açısından yanıt bulmamız gereken en önemli sorulardan biri. Bu diyalog sayesinde bu konuda da birbirimizden öğrenmek istiyoruz.”
COP31 Eylem Gündemi’nin Dayanıklılık Ekseni ve Geleceğe Miras Çağrısı
“Şimdi COP31’e dönmek istiyorum. Yılın ortasında ilk kez Eylem Gündemi’ni açıkladık. Eylem Gündemi’ni Bonn oturumları sırasında açıklayan ilk COP Başkanlığı olduk. Peki, neden? Yanıtı şu: Eylem Gündemi, ana COP konferansından önce ele alınmalı ve müzakere edilmeli. COP31 Eylem Gündemi’nin dayanıklılık ekseni, kentlerin, altyapının ve su sistemlerinin dayanıklılığını güçlendirmeyi amaçlıyor. Bu eksen altındaki her girişim, bugünkü diyaloğun gündemiyle bağlantılı. Artık sözlerimi tamamlamak istiyorum. Süremizin kısıtlı olduğunu biliyorum. Benim de başka bir toplantıya, başka bir müzakere salonuna yetişmem gerekiyor. Çok teşekkür ediyorum. Antalya’ya hoş geldiniz. COP31’i geleceğe bırakacağımız bir mirasa dönüştürmeliyiz. Bunun için sizin katkılarınıza ihtiyacımız var. Burada olduğunuz ve bu oturuma katkı sunduğunuz için hepinize çok teşekkür ediyorum.”